Bir emlak yatırımcısı için en cazip yatırım dükkan satın almaktır. Bu sayfada bunun sebepleri, detaylarıyla ele alınmıştır.
Emlak yatırımı için üç alternatifiniz vardır. Konut, arsa ve işyeri.
| Cinsi: | Kira getirisi: |
Kaç yılda amorti: | Masraf çıkarması: | Masraflarını kim öder? |
| Konut: | Düşük | 20-25 yıl |
Laminat parkeler, onlarca pencere ve kapı, mutfak
dolapları, banyo aksesuarları, varsa panjurlar, metrelerce elektrik
ve su tesisatı , en az 15 tane duvar, şofben, varsa kombi vb. |
Ufak tefek masrafları kiracı, büyük masrafları mal sahibi. |
| İşyeri | Yüksek | 15-20 yıl | Düşük veya hiç | Çoğunlukla kiracı. |
| Arsa: | Sıfır | Belirsiz | Sıfır | Hiç kimse |
Yukarıdaki tabloda, işyeri cinsi emlakların masraf çıkarma
hanesinde, "Düşük veya hiç" yazılmıştır. Ofis ve büro
katlarının mal sahibine masraf çıkarması konuta nazaran düşüktür.
Çünkü aynı fiyatta olan konut ve işyerini m2 olarak kıyaslarsanız işyeri
daha küçüktür. Ve bu masrafları işyerlerinde çoğunlukla kiracılar
yaparlar. Dükkanlarda ise masraf hemen hemen hiç yoktur ve olacak olsa dahi
yine çoğunlukla kiracılar tarafından karşılanır çünkü dükkanlarda,
kiracılar işyerlerini kendilerine uygun bir şekle getirmek amacıyla sürekli yenilerler.
Yukarıdaki tabloda da gördüğünüz gibi, bırakın konutu, diğer
işyeri yatırımı dahi dükkana rakip olamıyor. Geriye rakip olabilecek
sadece arsa kalıyor. Fakat dükkan yatırımı arsa yatırımından da daha
caziptir. Nedenine gelince, dükkan satın aldığınızda zaten önemli bir
miktarda arsa da satın almış oluyorsunuz. Çünkü dükkanların arsa
payları konutlardan yüksektir. Dolayısıyla eğer arsa prim yapacaksa, aynı
yerde bulunan dükkanın da arsası prim yapacaktır. Aradaki tek fark, arsanın
prim yaparken kira getirmemesi, dükkanın ise önemli miktarda kira
getirmesidir. Konutun da arsa payı olmasından dolayı, onun için de belki
aynı varsayımın olması gerektiğini söyleyebilirsiniz fakat öncelikle
unutmamak lazımdır ki, konutun arsa payı düşüktür ve ayrıca konutun
arsası prim yaparken, binasının eskimesinden dolayı negatif etkilenmesi de
sözkonusudur. Oysa ki dükkan, binanın eskimesinden dolayı çok az
etkilenir. Çünkü neticede, dükkanın binasının eski olması dükkanın
cirosunu düşürmez ama konutun eskimesi, içindeki yaşam kalitesini düşürür.
Dükkanın diğer mülklere nazaran başka bir yatırım avantajı
vardır ki o da şudur: Bildiğiniz gibi, talep olan bir şeyin üretimi
talebi karşılayamazsa, o şeyin fiyatı yükselir. Çünkü talep vardır,
arz yoktur. Konut için talep arttıkça, konut sayısı da çok rahat artar.
Böylece konut fiyatlarının çok fazla yükselmesi engellenmiş olur. Oysa
ki talep arttıkça dükkan sayısı yeterince artamaz. Neden artamaz? Çünkü
1- Her arsada dükkan yapılabilme müsadesi yoktur. 2- Dükkan sadece binaların
giriş katlarında yapılabilir. 5 katlı bir binayı yıkıp, yerine 20 katlı
bina yaptığınızda, binadaki konut sayısını 4 kat arttırırsınız ama
binayı 100 kat da yapsanız, o binanın altındaki dükkan sayısını
arttramazsınız. Dolayısıyla, talepe göre, dükkan sayısı rahatça
artmayacağından, nüfus arttıkça dükkanlar ister istemez çok daha fazla
prim yaparlar.
Biz eminiz ki, önümüzdeki yıllarda da özellikle Istanbulda, dükkanlar
en iyi yatırım olma liderliğini hiç bir emlak yatırımına kaptırmayacaklardır.
2010 yılında, dükkanlar bir yıl içerisinde, kira getirisi haricinde, %18
prim yaptı. İstanbulun hızlı nüfus artışı bu şekilde devam ettiği sürece (Ki,
3.köprü, yeni metrolar gibi projelerden dolayı nüfusun artışı kaçınılmaz), alışveriş
yapan insan sayısı daha da artacak ama dükkan sayısı yeterince
artamayacak ve böylece dükkan fiyatları ve kiraları birkaç kat artacaktır.
Diyebilirsiniz ki; "AVM'lerde yapılan dükkanlar talebi karşılar".
Fakat unutmayın ki; AVM yapacak arsa da hemen hemen bitti sayılır.
Yeterince AVM de yapılamayacak çünkü 15-20 tane apartmanın, 150-200 tane
kat malikiyle tek tek uzlaşma sağlayarak, 15-20 tane apartmanı yıkıp
yerine AVM yapmak kolay bir iş değildir. 150-200 tane dairenin arasından,
tek bir daire sahibi karşı çıktığında, o AVM yapılamaz.
İstanbuldaki dükkan fiyatları 10 yıl içinde, enflasyondan arındırılmış
bir rakamla, 3-4 kat artarsa hiç şaşırmayın. Kira getirisi 40 yıla denk
gelen dükkanları satın alanlar bile çok yüksek kar edecekler.
Yasal uyarı: Bu sayfaya link vermek şartıyla sayfadaki bilgileri kopyalayıp başka sitelerde kullanmak serbesttir ve memnuniyetle karşılarız. Aksi durumda yasal işlem yapmak zorundayız.
|